
de Volkskrant
9 juni 2018 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 4
 RONALD VELDHUIZEN
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: wie de nieuwe hoofdband van Philips draagt, slaapt beter.
Van wie komt die claim?
SmartSleep, het nieuwe gezondheidsproduct van Philips, is een hoofdband voor mensen die het zo druk hebben dat ze niet aan genoeg slaap toekomen: wie hem draagt, ervaart een betere nachtrust, zeiden Philips-experts onlangs in Het Parool. De band heeft via hersengolfmetingen in de gaten wanneer de drager ervan diep slaapt, en versterkt die slaapfase door ruisgeluidjes af te spelen. De werking is 'klinisch bewezen', zegt Philips en 70 procent van korte slapers die de hoofdband twee weken uitprobeerde, voelt zich minder moe. Prijskaartje: 400 dollar.
Klopt het?
Zeker is dat Philips zijn huiswerk heeft gedaan. De diepe slaapfase helpt de hersenen herstellen en valt inderdaad te herkennen aan langzame hersengolven. En ja: die golven laten zich versterken door geluiden van buitenaf, bevestigen meerdere slaaponderzoekers tegenover de Volkskrant. Omdat de truc alleen werkt wanneer mensen al slapen, heeft de hoofdband weinig zin voor mensen die bijvoorbeeld moeizaam inslapen of te vroeg wakker worden. 

Maar of de gadget de slaapkwaliteit verbetert, is nog niet zo zeker. Dat 70 procent van de proefpersonen na twee weken met de hoofdband zich 'minder moe' zegt te voelen, prijkt weliswaar prominent op de Amerikaanse website van Philips, maar hoe dat getal precies tot stand is gekomen, kan het bedrijf niet zeggen, ondanks herhaaldelijke verzoeken van de Volkskrant. Wellicht weerspiegelt het cijfer niet meer dan een placebo-effect: alleen al de gedachte dat de hoofdband helpt, kan zo'n 'minder moe'-uitspraak van deelnemers ontlokken. 

Philips ondernam daarnaast een tweede, uitgebreider experiment met 27 proefpersonen. De deelnemers sliepen twee weken met de hoofdband om, waarbij de band ter controle één week niets deed. Resultaat: in de 'aan'-weken versterkte de band de diepe slaap-hersengolven lichtjes bij 14 deelnemers, ongeveer de helft dus. 'Over de hele groep proefpersonen genomen stelt het niet veel voor', vindt Marike Lancel, bijzonder hoogleraar slaap en psychopathologie aan de Rijksuniversiteit Groningen, in een reactie. 

Om na te gaan of de proefpersonen overdag baat hadden bij de extra diepe slaap, ondergingen ze tests op bijvoorbeeld geheugen en reactietijd, maar ook daarvan is Lancel niet bijzonder onder de indruk. Er viel zo weinig duidelijke verbetering te ontwaren, dat deze niet of nauwelijks van toeval te onderscheiden was.
Eindoordeel?
Hoewel de nieuwe hoofdband van Philips in theorie de slaapkwaliteit in het begin van de nacht kan verhogen, ontbreekt bewijs dat het in de praktijk veel uitmaakt.



